32

31

30

29

28

27

26

25

24

23

Mắt - Nguyễn Thị Việt Hà

Không chỉ bởi chú cô là một người có vai vế lớn trong đó mà còn bởi vốn ngoại ngữ của cô cực kỳ “tanh”, khả năng lướt net cũng vào dạng “siêu cấp độ”, chưa kể vốn hiểu biết về lĩnh vực kinh doanh, thương mại cũng không đến nỗi nào. Với chừng ấy khả năng, có bị ném ra ngoài xã hội như người ta vẫn nói, Phương cũng chẳng lo thất nghiệp chứ đừng nói là chết đói.

Mà thôi, chẳng nói chuyện đó làm gì cho buồn thêm nữa. Học lực khá, vi tính, ngoại ngữ... để làm gì khi mà mắt cô lúc nào cũng mờ mờ ảo ảo; đến người yêu gọi cửa, đứng cách nhau có 1m mà Phương cũng phải vươn cổ cò mới nhìn thấy rõ. Không ai biết lý do tại sao. Chỉ biết một lần cách đây chưa lâu, chưa lâu lắm, sau một giờ luyện nghe tiếng Anh trực tuyến, như mọi lần, để thư giãn Phương nghịch ngợm điều khiển cho chiếc ghế đang ngồi kênh lên hai chân trước.

Để giữ thăng bằng, cô phải khom người, hai tay tóm lấy cạnh bàn, hai chân duỗi thẳng, mắc vào phía đáy hộc bàn, thế là tha hồ cập kênh chiếc ghế. Tất nhiên chỉ nhè nhẹ thôi. Cái trò đó Phương cá rằng hết thảy mọi người đều thực hiện nó ít nhất một lần trong đời.

Phương thì nghiện. Nó làm cho cô nhớ lại thời con trẻ, khi trường lớp chưa có nhiều bàn ghế học sinh đóng liền như bây giờ. Chỉ có những chiếc bàn và những chiếc ghế băng dài; giờ ra chơi, lũ trẻ trong lớp đua nhau ngồi kiểu đó và cập kênh ghế.

Nhiều đứa trượt tay, trượt chân, ngã ê đầu, dập mông mà vẫn không chừa. Và cái lần định mệnh đó, Phương trượt tay ngã về phía sau, đầu đập mạnh vào bức tường ngay sau đó. Tả lại thì thật dài, chứ khi ấy tất cả chỉ diễn ra trong vài tích tắc, Phương chỉ kịp biết mình bị ngã, rồi lịm đi không biết gì hết.

Phương tỉnh dậy trong bệnh viện. Không biết mình mê man bao lâu, chỉ biết mở mắt ra đã thấy cha mẹ và đứa em nước mắt lưng tròng đang ở cạnh. Gia đình Phương ở Hưng Yên, cách Hà Nội những 60km, đâu có gần, thế mà ba mẹ và em cô đã có mặt ở đây rồi. Cả nhà ai cũng mừng vì cô đã tỉnh lại và tất cả xét nghiệm, chiếu chụp đều cho kết quả khả quan. Thực tế cô cũng không có biểu hiện gì chứng tỏ ảnh hưởng của cú va đập.

Hai tuần sau - thời gian quá dài để gây một cú sốc - mắt Phương trở nên mờ ảo một cách kỳ dị. Có thời gian cô tưởng như trước mắt mình lúc nào cũng căng một tấm nilông mờ mờ, đục đục. Có thời gian cô lại thấy trước mắt mình luôn luôn có những cánh quạt trần quay quay mãi mãi. Phương phải nhìn mọi thứ: người thân, bạn bè, sách vở, đồ đạc... tóm lại là mọi thứ của cuộc sống, kể cả Nam, người yêu của cô, qua cái màng chắn quỉ quái ấy. Gia đình cô, cả họ hàng bên ngoại lẫn bên nội từ chục đời nay có ai mắc phải căn bệnh ma quái ấy đâu.

Phương khóc. Khóc trong đêm khuya. Khóc những lúc một mình. Khóc những lúc bên Nam. Làm sao có thể không khóc và oán trách số phận giáng xuống mọi trớ trêu khi Phương tưởng chừng như đã nắm chắc hạnh phúc trong tay. Tại sao nó - cái số phận bạc bẽo ấy - không cướp đi khả năng nhận rõ ánh sáng của cô ngay khi còn thơ bé? Để cô phải quen đi. Phải đau khổ chấp nhận bất hạnh đó trong đời. Mà giờ đây, sau khi đã hào phóng ban tặng cô nhiều ưu ái, mới phũ phàng giội xuống cô điều bất hạnh?

Nam hơn cô một tuổi, học cùng trường và vừa được nhận vào một công ty khá danh tiếng, có nhiều cơ hội cống hiến, học tập và thăng tiến. Nếu không có căn bệnh ấy, cuộc đời họ sẽ đi theo lập trình: Phương ra trường, đi làm hai năm rồi họ sẽ tổ chức đám cưới và có những đứa con như thiên thần. Nhưng căn bệnh quái ác ấy...

- Em lo gì, còn nước còn tát. Mình sẽ đi khắp các bệnh viện trong Nam ngoài Bắc, thậm chí ra cả nước ngoài để chữa trị.

Tập bệnh án của Phương dày cả xấp chẳng khác gì ngăn lưu trữ hồ sơ trong bệnh viện. Hơn một năm, sau khi tốt nghiệp, chân Phương đã in dấu hầu hết các bệnh viện trung ương, bệnh viện có hợp tác với nước ngoài tại Hà Nội, Huế và cả Sài Gòn. Nhưng tuyệt nhiên không một bác sĩ nào, kể cả những chuyên gia đầu ngành gọi tên được chính xác bệnh mắt của Phương, tuy ai cũng dự báo khả năng nhìn của cô sẽ ngày một kém đi. Mỗi lần nhận kết quả, cô cũng không còn khóc nữa. Vì quen rồi.

- Anh dành được mấy chục triệu, mình đi sang Sing thử xem. Biết đâu họ lại chữa được bệnh cho em thì sao.

Phương không đồng ý. Làm sao có thể bắt Nam hi sinh cho cô nhiều như thế khi Nam và cô chưa có ràng buộc gì đáng kể. Chỉ là tình yêu, mà bao người vẫn yêu nhau, bỏ nhau rồi lại yêu người khác ấy thôi. Nam tát yêu Phương. Em coi giá trị của tình yêu chỉ đáng thế thôi sao? Không, không phải thế. Chỉ là em muốn anh thật tỉnh táo để sau này không bao giờ hối hận thôi. Anh không bao giờ hối hận. Nam đã nói thế.

Và Phương đã muốn chết chừng nào trong phút giây nghe những chuyên gia đầu ngành nước bạn cho biết họ không xác định được nguyên nhân căn bệnh của cô. Nhưng có thể... có thể vài năm nữa cô sẽ không thể nhìn thấy ánh sáng nữa. Đã có vài trường hợp xảy ra như thế rồi. Tốt nhất là cô hãy chuẩn bị ngay từ bây giờ cho một cuộc sống không có ánh sáng. Họ đã tránh nhắc đến từ “mù” chứ tuyệt nhiên không phải vì sợ cô và Nam không hiểu được từ đó trong tiếng Anh.

Trên taxi ra phi trường và suốt quãng đường bay về nước, Nam nắm chặt tay Phương. Riêng cô, dù cố gắng vẫn không thể nào ngăn nổi dòng nước mắt lăn dài trên má. Thương mình và trên hết là thương cho Nam vô cùng. Giống như Nam, mẹ của cô đến tận giờ vẫn không muốn tin bệnh của Phương là sự thật. Không cậy nhờ được Tây y, bà quay sang cậy nhờ thần thánh và thế lực siêu nhiên. Hễ nghe ở đâu mách bảo “thầy này”, “thầy kia” cao tay, trừ tà, diệt ách siêu phàm lắm là bà lại khăn gói, đồ lễ lên đường.

* * *

- Em lên Hà Nội đi. Có một chuyên gia mắt người Pháp, trước đây từng có thời gian làm việc trên bệnh viện bay nổi tiếng thế giới đang sang làm công tác nhân đạo ở Việt Nam ít ngày. Anh đã liên lạc được với bà ấy rồi. Bà ấy sẽ khám cho em.

- Em không lên đâu. Chẳng có tác dụng gì đâu. Anh cũng đừng lo cho em quá.

- Em buồn cười thật đấy. Anh không lo cho em thì lo cho ai. Em phải lên. Anh cấm em không được nản chí. Bằng không anh sẽ về nhà lôi bằng được em lên.

- Nhưng...

Phương chưa kịp nói hết câu, đầu dây bên kia vang lên những tiếng tút dài vô nghĩa. Cô đang ở Hưng Yên. Mệt mỏi sau một thời gian dài lê bước khắp nơi tìm hiểu về căn bệnh quái quỉ mà mình mắc phải. Và một lý do khác quan trọng hơn: cô muốn xa Nam vì không muốn trở thành gánh nặng của anh. Dù Nam nói anh sẽ không bao giờ bỏ em. Nếu anh đã không yêu em thì thôi, nhưng nếu em đã là người anh yêu thì dù có chuyện gì xảy ra đi chăng nữa, anh cũng không bao giờ muốn vòng tay che chở cho em không phải là vòng tay của anh.

Phương biết Nam thật lòng. Ba năm trời yêu nhau, quá đủ để cô cũng như anh hiểu tường tận con người nhau. Nhưng Phương cũng biết Nam có một điểm yếu: anh không bao giờ muốn rời bỏ Hà Nội. Bởi vì chỉ có ở đây, với đầy đủ điều kiện, cơ hội học tập cũng như cạnh tranh mới giúp anh phát huy được hết năng lực của mình. Và Phương đã về Hưng Yên, để mong rằng không sớm thì muộn Nam sẽ chán chường cái cảnh cứ cuối tuần lại phải về Hưng Yên thăm cô. Nhưng hình như cô nhầm thì phải. Nam bảo:

- Anh chỉ muốn và cần em làm những công việc thông thường có thể mang lại hạnh phúc và sự thoải mái cho em và anh. Thế nên nếu thiếu đi một đôi mắt cũng không ngại gì. Anh sẽ bảo bọc em suốt cuộc đời.

-...

- Anh được cơ quan cho một suất học bổng du học ba năm bên Mỹ. Nhưng có lẽ anh sẽ không đi đâu. Hơn lúc nào hết anh cần ở nhà với em lúc này.

Phương ngồi yên trong vòng tay của Nam. Nam nói đúng, Phương đang cần Nam hơn lúc nào hết trong đời. Khi trước cô chủ động rời xa anh, nhưng thực lòng cô vẫn yêu anh và cần anh vô cùng. Bởi cô muốn anh suy nghĩ thật chín chắn về tình yêu của hai người, cũng như quyết định của chính anh. Nếu Nam sợ gắn bó với cô sẽ là một gánh nặng, đó sẽ là cơ hội để anh rời xa cô. Phương sẽ một mình gánh lấy nỗi đau trên con đường đời thăm thẳm, đen tối nhưng cô tin mình rồi sẽ vượt qua. Ngược lại, anh sẽ không bao giờ phải hối hận vì đã quyết định ở lại bên cô, cũng như cô không bao giờ phải mặc cảm là gánh nặng cho cuộc đời anh...

Còn giờ đây, chưa bao giờ Phương thấy cuộc sống đau khổ và bế tắc như lúc này. Tưởng tượng một sáng mai thức giấc, xung quanh cô toàn là bóng đêm đặc quánh, không thấy đường để đi, không thấy quần áo để mặc, đau khổ hơn là không xem được tivi, báo chí, mạng Internet, không tiếp xúc với thế giới bên ngoài, không thể làm gì nữa...

Trời ơi - tim Phương thắt lại. Đôi khi, cái ý nghĩ đen tối - giá như cô được chết quách đi có lẽ sẽ nhẹ gánh cho Nam và người thân - cứ lởn vởn trong đầu. Lạ lùng, sao nghĩ đến cái chết cô lại không thấy cảm giác sợ hãi, lạnh lẽo chạy dọc sống lưng như khi đôi mắt vẫn trong veo và tâm hồn tràn ngập niềm yêu đời, yêu người? Hình như Nam rùng mình, vòng tay siết chặt lấy cô hơn:

- Hay là mình cưới nhau đi. Anh muốn được thấy và lo cho em mỗi ngày, chứ thế này anh khổ tâm lắm.

* * *

- Chị ơi, em bấm phím này đã đúng chưa chị?

- Đúng rồi bé ạ.

- Đã hiện lên cửa sổ màu xanh rồi hả chị?

- Ừ.

- Màu xanh thế nào hả chị? Có dịu dàng không chị?

- Dịu dàng bé ạ.

- Vâng, mẹ em cũng bảo thế. Màu xanh dịu dàng như khi mẹ vuốt tóc em vậy, dịu dàng như khuôn mặt và bàn tay mẹ mà em đã thuộc rõ từng đường cong và những vết chai sần. Suốt đời em chỉ ước có phép thần tiên để một lần nhìn thấy gương mặt và đôi bàn tay mẹ. Để cảm nhận cái dịu dàng từ thị giác khác với cái dịu dàng em vẫn cảm nhận từ đôi tay như thế nào.

- ...

- Từ khi tiếp xúc với máy tính, biết những phần mềm tiện ích dành cho người khiếm thị, em còn ước giá như mình được sáng mắt cho đến khi biết hết cách sử dụng cái máy tính này thì hay biết mấy... Em tham lam chị nhỉ?

- ...

- Trước đây em sống mặc cảm mình là người cô đơn và vô dụng. Từ khi vào trung tâm này, được tiếp xúc với nhiều người cùng cảnh như mình, nhất là được những anh chị mắt sáng hơn giúp đỡ học chữ nổi, và gần đây là sử dụng máy vi tính vào Internet, em thấy cuộc sống có ý nghĩa hơn rất nhiều chị ạ.

-...

- Mà sao chị lại vào đây? Chị có bị khiếm thị như em không?

- Chị vào khám bệnh, chỗ một chuyên gia người Pháp đang làm từ thiện ở đây. Chị cũng gần... khiếm thị như em rồi - Phương nghèn nghẹn.

- Có nghĩa là chị vẫn nhìn được nhưng mờ mờ phải không chị?

- Ừ.

- Nghe giọng nói em đoán chị chắc lớn tuổi hơn em nhiều. Chị có được đi học không? Có được học máy tính, có biết khai thác Internet không?

- Có em ạ. Chị đã học xong đại học và có thể vào Internet rất cừ. Nhưng cũng chẳng để làm gì nữa. Chị sắp... mù rồi. Sắp trở thành người vô dụng rồi.

Phương bỗng bật khóc nức nở. Lạch... cạch... hình như cô bé lần mở ngăn kéo đưa cho chị túi khăn giấy. Phải mất một lúc khá lâu, Phương mới lấy lại được bình tĩnh.

- Em cũng từng đau khổ như chị vậy - vẫn giọng nói nhỏ nhẹ của cô bé cất lên - Nhưng chị vẫn hạnh phúc hơn những người như em. Chị vẫn được nhìn thế giới, ba mẹ và những người thân yêu đến tận bây giờ. Còn em vẫn chưa một lần và có thể mãi mãi sẽ không có lần nào hết.

Hình như cô bé quay đi giấu hốc mắt bắt đầu đỏ lên. Phương vừa mới hay có những người khiếm thị khóc ra được nước mắt, nhưng có những người cả đời nước mắt chỉ chảy vào trong.

Có lẽ thời gian sẽ trôi đi mãi, nếu như cô bé không ngập ngừng cất lời phá tan sự im lặng giữa Phương và nó:

- Em nghĩ... chị có thể học chữ nổi và cách sử dụng máy tính dành cho người khiếm thị ngay từ bây giờ nếu sau này không may... Như ở trung tâm của em này, các anh chị mắt sáng hơn những người mù một chút, nghĩa là vẫn có thể nhìn thấy mờ mờ, sẽ giúp những người mù hẳn như em học chữ nổi, học cách sử dụng máy vi tính...

- Ừ, chị cảm ơn em.

Phương khe khẽ gật đầu. Nam ơi, em không ngờ cuộc gặp gỡ tình cờ giữa em và cô bé 14 tuổi sâu sắc này lại làm em tỉnh ngộ ra rồi. Học chữ nổi, học sử dụng máy vi tính, học cách chăm sóc bản thân và làm những việc đơn giản... như là mình không còn nhìn thấy nữa. Điều này em cũng nghĩ đến và anh cũng đã nói với em nhiều lần.

Nhưng em vẫn chưa thể bắt đầu vì chưa có ai đau khổ và oán trách cuộc sống, oán trách số phận thay cho em. Nhưng tất cả rồi sẽ khác. Có thể anh cứ sang Mỹ du học đi. Em sẽ không sao đâu mà. Em sẽ đợi anh. Và em tin rằng con tim anh sẽ luôn thuộc về em như em đã thuộc về anh.

Phương không biết rằng phía sau cô, từ một góc kín đáo, có một ánh mắt thân thuộc đang dõi theo cô. Con trai ít khi khóc lắm. Nhưng hình như Nam đã khóc...

Nỗi nhớ Bayon - Dương Thụy

Xe dừng lại Trảng Bàng cho mọi người ăn sáng. Giờ anh hướng dẫn mới có dịp giới thiệu các thành viên trong đoàn với nhau: hai cặp mới cưới đi hưởng tuần trăng mật, một Việt kiều Thụy Sĩ chừng ba mươi lăm tuổi tên Lam, một Việt kiều Đức đã nghỉ hưu và Thế Sao.

- Tên em nghe hay như một câu hỏi không cần lời đáp – Lam lên tiếng làm quen – Thế Sao?
- Còn tên anh gợi nhớ quê xa với khói lam chiều – Sao chun mũi nhận xét.
Mọi người cười ồ, cảm thấy thoải mái vì đoàn toàn người có vẻ dễ thương. Không khí càng thêm thân thiện khi Lam mời mọi người sôcôla Thụy Sĩ. Anh cao dong dỏng, vẻ thư sinh với chiếc sơmi ngắn tay màu vàng chanh, mắt đeo kính thông minh và nụ cười hóm hỉnh.

Sao ngồi sát bên anh, thấy những ngón tay thon trắng trẻo và chưa bị chiếc nhẫn nào ràng buộc. Cô cười thầm, xấu hổ nhớ lời bà thầy bói phán “Cô sẽ gặp hôn nhân bất ngờ, với một người khác xứ sở. Tóm lại là Việt kiều hay ngoại kiều.”

- Sao còn đi học hay ra trường rồi? – Lam thân thiện.
- Anh muốn hỏi tuổi em chứ gì? – Sao nheo mắt đề phòng.
- Chỉ để hiểu hơn về bạn đồng hành – Lam nhìn Sao dịu dàng.
- Em già rồi, hai mươi sáu tuổi – Sao đột nhiên thành thật trước ánh mắt anh.
- Tự em khai đó nhé – Lam dịu dàng cười – Vẫn còn trẻ lắm so với anh và so với cả đoàn này. Thế mà đã một mình đi du lịch, hay lắm.

Sao cười nhún vai vẻ kiêu hãnh, chẳng rào trước đón sau kể mình làm việc trong bộ phận ngoại giao của một công ty đa quốc gia nên đã có dịp đi khá nhiều nước. Thậm chí thành phố nơi Lam ở bên Thụy Sĩ cô cũng có thể đã đặt chân đến.
- Thế Sao? – Lam trêu, nhìn cô thú vị – anh ở Berne, vùng nói tiếng Đức.
Sao bẽn lẽn thú nhận cô chưa đến, anh cười “Vậy thì để anh kể em nghe về thành phố này và hy vọng đón tiếp em một ngày gần đây”.

Lúc xe dừng lại làm thủ tục qua cửa khẩu, Sao đã thấy gần gũi với Lam thật nhiều. Cô kịp biết anh là kỹ sư tin học, xa quê hương đã mười tám năm. Qua biên giới đoàn đổi xe, anh trưởng đoàn giới thiệu tài xế người Campuchia và một hướng dẫn phụ là Việt kiều Campuchia tên Gia. Gia chào mọi người với nụ cười rám nắng khỏe mạnh rồi nhiệt tình giúp chất hành lý lên xe mới. Lam có vẻ rất cảm tình với Gia nên đề nghị anh ngồi chung băng ghế. Sao hỏi anh ở Campuchia lâu chưa. Anh nói mình sinh ra và lớn lên tại Phnom Penh, đôi lần qua Sài Gòn theo lời mời của khách nhưng lúc nào cũng thấy xa lạ.

- Sao vậy? – Lam hỏi.
- Tại nhiều khi khách mời “qua Sài Gòn ở nhà tui, tui dẫn đi chơi”, họ mời cho vui ai dè em đi thiệt – Gia trả lời với cái giọng thật thà làm mọi người bật cười - Qua đến nơi họ không nhiệt tình lắm. Dẫn đi hồ Con Rùa, siêu thị, tượng Bác. Rồi xong!
- Em làm hướng dẫn du lịch lâu chưa? – Lam tiếp tục hỏi.
- Cũng mới. Tại dân Việt mình vừa ngại vừa chê Cămpuchia. Có tiền đi Mỹ đi Tây chứ đâu ai du lịch qua xứ này. Từ hồi có phim “Bí mật ngôi mộ cổ”, thấy đẹp, khách mới tò mò đi thử. Mà cũng ít khách, như đoàn này chỉ có bảy người. Em có nghề khác, thỉnh thoảng mới làm hướng dẫn để được gặp người Việt bên nước sang.

Từ lúc có Gia lên xe, đoàn tỉnh ngủ. Trong cách kể chuyện dường như quá thật thà của anh lại có chứa duyên ngầm. Gia nói gia đình anh có khách sạn mini tại Phnom Penh, anh sáng làm giám đốc tối làm bảo vệ, nếu cần kiêm luôn dọn phòng và thường xuyên đóng vai khuân vác. Mọi người thay phiên nhau hỏi đủ thứ chuyện, từ chiến tranh, chủ nghĩa diệt chủng của Pôn Pốt, đến tình hình cuộc sống dân thường ngày nay. Gia cứ thế lần lượt trả lời một cách mộc mạc làm cả đoàn thoải mái cười thú vị.

Sáng hôm sau đoàn đi tham quan quần thể những ngôi đền cổ trong khu Ankor. Sao lân la bên Lam nhưng anh quá say mê vuốt ve từng phiến đá, trầm trồ những vết chạm khắc và bỏ hết tâm trí vào chiếc máy quay phim. Lẽ ra Sao cũng làm như anh vì cô thật sự yêu kiến trúc và hội họa, tiếc rằng những phiến đá chạm trổ dù có công phu đến đâu cũng không thu hút cô bằng một người đàn ông lịch lãm. Xung quanh ai nấy đều có đôi có cặp, Sao thấy mình lẻ loi.

Gia đột nhiên đến bên Sao: “Hình như em không vui?” rồi không chờ cô trả lời, anh kéo tay cô về hướng khác nhiệt tình giới thiệu những bức tượng Bayon có khuôn mặt cười tự tại, bất chấp những thăng trầm của cuộc đời. Sao nhận ra Gia không phải là loại người chỉ biết trả lời những câu hỏi của người khác. Anh hồn nhiên nói sáng nay nhận ra Sao không phải người yêu của Lam, tự nhiên thấy cô đẹp hẳn ra. Sao bật cười, thấy an ủi phần nào. Lúc cần lên những ngôi đền cao khá dốc với những bậc thang nhỏ hẹp rất khó leo, Gia đề nghị: “Anh phụ cho!”, rồi vô tư nắm tay cô kéo lên. Xung quanh, những cặp vợ chồng trong đoàn cũng đang dìu nhau. Lam đã một mình lên đến nơi, đứng lia máy quay phim khắp phía. Sao cố không đưa mắt tìm Lam nữa, cô vờ bận rộn nhìn ngắm nơi được xem là kỳ quan thế giới và mặc nhiên xem Gia như người chụp ảnh riêng cho mình.

Buổi tối đoàn dự tiệc và xem ca múa cung đình. Thấy Lam không còn bận bịu với máy quay phim, Gia hỏi:
- Anh không thích con gái Miên sao? Thường khách hay quay phim họ lắm!
- Anh thích cảnh Ankor hơn – Lam
nhún vai cười – Còn Gia? Sống ở đây từ nhỏ đến lớn, chắc rồi cũng lấy vợ Campuchia?
- Em không thích con gái Miên– Gia thật thà – Họ da đen quá, lại hay trét kem dày ơi là dày, đứng gần có mùi kỳ kỳ.

Mọi người đã bắt đầu bật cười vì sự tả thực của Gia nhưng anh không quan tâm.
- Em thích con gái Việt – Gia khẳng định chắc nịch - Đẹp tự nhiên, da trắng và thơm lắm.
- Vậy Gia có hay tán tỉnh mấy cô khách du lịch từ Việt Nam qua không? – Lam cười hỏi, mắt kín đáo nhìn Sao
- Ít lắm! Đa số đều đi với chồng hay người yêu, còn mấy người đi lẻ như Sao cũng khó quen – Lam nêu đích danh Sao làm mọi người nhìn cô cười – Gặp có mấy ngày, chưa kịp tìm hiểu thì xa nhau rồi.
- Vậy đành chịu thua à? – Lam không tha.
- Thì mình chân thành – Gia vẫn tự nhiên tâm sự giữa bàn tiệc – còn thì phải xem tánh ý người ta, rồi do cơ duyên nữa!
- Nhưng nếu già rồi mà vẫn chưa có người yêu Việt thì anh có cưới đại con gái Miên không? – Sao lúc này mới lên tiếng.
- Không biết nữa! – Gia cười, có vẻ gì vừa vô tư vừa buồn bã – Hy vọng không đến nỗi.

Làm việc trong môi trường ngoại giao, Sao quen thuộc với những câu nói lịch sự, những quan hệ xã giao, những ứng xử chừng mực. Vẻ mộc mạc và lối suy nghĩ đơn giản của Gia làm cô thấy lạ. Sao ngắm lại Gia, một thanh niên sinh ra và lớn lên không phải trên đất nước mình. Anh cũng chẳng sống tại một nước tiên tiến giàu có ở phương Tây để thỉnh thoảng về Việt Nam huênh hoang. Gia có một vẻ nam tính làm an lòng người với làn da rám nắng, đôi vai rộng, vòng ngực nở, chiếc mũi cao và đôi mắt hiền từ. Lúc vào thang máy chỉ còn hai người, Lam nhìn Sao nhẹ nhàng: “Gia dễ thương, phải không em?”. Sao không đáp, cô gật đầu ra vẻ đồng tình rồi bỏ về phòng mình.

Đoàn rời Siêm Riêp về Phnom Penh trên chiếc tàu cao tốc tại Biển Hồ. Gia giúp Sao lên mui thuyền ngắm dòng Tonlé Sap. Cô để mặc Lam chĩa máy quay về phía mình và Gia rồi cười ngụ ý với mọi người trong đoàn. Ai cũng có thể thoải mái trêu chọc Gia với Sao. Cô không phản đối, chỉ khó chịu mỗi khi Lam hùa theo. Buổi tối, chương trình tự do, Lam thân thiện đề nghị Gia về nhà lấy xe Honda chở anh và Sao dạo phố. Sao lọt thỏm giữa Gia cầm tay lái và Lam ngồi phía sau, nhìn “PnomPenh by night” chẳng biết nên vui hay buồn. Và rồi cô đã buồn thật sự khi tối đó Lam gõ cửa phòng nói với cô: “Gia thật thà quá! Nó rất thích em. Nếu đó không phải là mẫu đàn ông của em, em nên tế nhị cho Gia biết. Đừng để Gia nuôi hy vọng!”. Sao bực: “Em đâu hứa hẹn gì!”. Lam nhìn thẳng vào mắt cô: “Anh biết, người như em, đi nhiều, gặp nhiều, Gia không hẳn là lý tưởng. Thì trân trọng nhau cái tình, em ạ!”. Sao gật đầu, khép cửa phòng. Một đêm mất ngủ.

Đoàn chia tay Gia tại biên giới, anh cười hiền lành: “Biết khó có dịp gặp lại, nhưng cứ hy vọng đi!”. Mọi người đã trao đổi địa chỉ liên lạc, hứa hẹn thể nào cũng có ngày quay lại Campuchia. Lam đại diện đoàn phát biểu: “Đất nước này chứa đựng nhiều điều kỳ diệu và một kỳ quan thế giới thật hùng vĩ. Thế mà có lẽ vì chúng ta ở quá gần lại mang nhiều thành kiến nên không biết rằng ở sát bên ta là một nơi đáng được trân trọng!”.

Phần Sao, cô chỉ biết nhìn Gia cười: “Cảm ơn anh nhiều lắm, mấy ngày nay làm thợ chụp hình cho em”. Gia không trả lời, nhìn cô cười dịu dàng. Lam có vẻ chờ đợi Sao nói điều gì đó cụ thể hơn, anh đến vỗ vai Gia thân thiện: “Nói thiệt nhé, vợ anh người Miên đó, đẹp lắm chứ đâu có xấu mà Gia chê con gái Miên dữ vậy! Tại kỳ này cô ấy không nghỉ phép được nên không đi cùng anh. Hè tới chắc chắn anh lại cùng sang Campuchia với bà xã”. Mọi người ồ lên, Gia chưng hửng: “Vậy hả?”, rồi toét miệng cười không biết nói gì thêm. Người tài xế thúc hối anh lên xe cho kịp đoạn đường quay về Phnom Penh trước lúc trời tối. Sao đứng lại nhìn cái dáng to cao vững chãi của anh khuất trong xe rồi vội vã đuổi theo mọi người đã vào đồn hải quan khai báo nhập cảnh.

Đoạn đường còn lại về Sài Gòn vắng hẳn tiếng cười, mọi người gà gật mệt mỏi. Sao thấy thật vô lý nếu cô không tiếp tục trò chuyện cùng Lam. Nhưng khả năng ngoại giao không giúp gì được Sao trong lúc này, cô vờ vùi mặt ngủ. Sao thấy “thù” mấy bà thầy bói, làm cô “hố” quá nặng. “Nhưng thật ra Gia cũng là Việt kiều đó chứ!”, cô bật cười chua chát với ý nghĩ này.

Sau chuyến đi, Gia phone cho Sao một lần, nhắc những kỷ niệm của kỳ du lịch. Lam cũng gởi email kèm những tấm hình chung nhóm và bức chân dung Gia với lời nhận xét “trông như một bức tượng Bayon thư thái”. Cô không liên lạc với Gia, cũng chẳng biết trả lời email cho Lam thế nào. Thỉnh thoảng nhớ lại chuyến tham quan sang đất nước Chùa Tháp, Sao bồi hồi tự hỏi Gia đã tìm thấy cho mình một cô gái Việt chưa hay đã bị Lam thuyết phục phụ nữ Miên cũng đẹp lắm? Dù gì tiêu chuẩn “con gái Việt da trắng” của anh vẫn quá đơn giản so với Sao.

Càng tiến dần đến tuổi ba mươi cô càng thấy hy vọng tìm ra một nửa của mình thật mong manh. Dẫu giao tiếp nhiều, cũng chỉ là những mối quan hệ xã hội với những cái bắt tay hờ hững, những ánh mắt mơ hồ và những lời nói đầu môi. Để rồi trong những đêm lẻ loi mất ngủ, Sao nhận ra vẻ mộc mạc chân thành của Gia thật đáng quí. Cái dáng người vững chãi và khuôn mặt hiền lành đó, giờ đã quá xa.../.

04/09/2009

(TuanVietNam) - Phần tổng hợp "Phát ngôn & Hành động ấn tượng" tuần này là chuỗi những sự việc đã rõ ràng hoặc còn mông lung, gây lạc quan hoặc còn bi quan.

Một "đường lưỡi bò" vô căn cứ

Yêu sách 80% diện tích mặt biển Đông thể hiện qua bản đồ “đường lưỡi bò” của Trung Quốc đang khiến dư luận bất bình.

Cùng với việc đưa ra những căn cứ về địa lý, lịch sử và pháp lý quốc tế để khẳng định "đưỡng lưỡi bò" mà Trung Quốc đưa ra là đòi hỏi quá vô lý, Thạc sĩ Hoàng Việt - người chuyên nghiên cứu về "đường lưỡi bò" - phát biểu trên Tuổi Trẻ (3/9):

Thạc sĩ Vũ Hoàng Việt (Ảnh: Tuổi Trẻ)

"Vùng nước nằm trong "đường lưỡi bò" chiếm 80% diện tích biển Ðông mà Trung Quốc cho là "vùng nước lịch sử" là không thể chấp nhận được. Cộng đồng quốc tế chưa bao giờ ghi nhận một yêu sách như vậy và sẽ không chấp nhận một vùng biển lớn vào loại nhất, nhì thế giới lại nằm dưới quyền tài phán của duy nhất một nước.

Yêu sách về "đường lưỡi bò" này không chỉ vi phạm quyền lợi của VN mà còn đụng chạm tới quyền lợi của hầu hết các quốc gia trong khu vực ASEAN cũng như các quốc gia liên quan.

Nếu yêu sách chiếm gần 80% toàn bộ biển Ðông được chấp nhận, tất cả tàu thuyền qua lại vùng biển này đều phải được sự cho phép của chính quyền Trung Quốc mới được phép lưu thông. Chưa kể tất cả tài nguyên trong vùng biển này từ tài nguyên sinh vật đến tài nguyên không sinh vật đều thuộc quyền kiểm soát của Trung Quốc. Quyền tự do lưu thông trên biển cả sẽ bị đe dọa nghiêm trọng, thương mại quốc tế qua vùng biển này sẽ bị Trung Quốc khống chế".

Mô hình kinh tế của VN vận động không giống ai?

Ông Vũ Đình Ánh

Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu giá cả Bộ Tài chính Vũ Đình Ánh, trên VnExpress (01/9), đem tới hai nhận định có thể tạo nên những suy luận lạc quan hoặc bi quan.

Thứ nhất, ông cho rằng trong những tháng còn lại của năm khó xảy ra chuyện tăng giá đột biến. Tính đến tháng 8, CPI mới tăng 3,47%. Như vậy, 4 tháng còn lại của năm dù giá cả hàng hóa có tăng đột biến đi chăng nữa thì lạm phát chỉ dừng lại ở con số 7%.

"Diễn biến giá như hiện nay là điều đáng mừng cho phép chúng ta thở phào yên tâm", ông Ánh nhận định.

Người lạc quan thì sẽ nghĩ như ông Phó viện trưởng, còn người bi quan thì lo lắng bảo giá tiêu dùng không tăng vọt ngay bây giờ mà sẽ "đói góp no dồn", chờ đến đầu năm tới sẽ nhích lên cao, đặc biệt khi giá xăng chưa chịu ngồi yên và lộ trình giá điện được ấn định gia tăng vào tháng 3/2010 thì cũng nguy.

Ừ thì cứ lạc quan trước đi, ở thời điểm hiện nay, với mong đợi Chính phủ có chính sách kiểm soát được đường đi của các chỉ số giá tiêu dùng. Ví dụ, Chính phủ cần có quyết sách rõ ràng trước đề xuất về việc thực hiện gói kích cầu thứ hai khi mà gói kích cầu đầu tiên đang thực hiện được 2/3 - liệu có nên triển khai hay không?

Ông Lê Đức Thuý, Chủ tịch Uỷ ban Giám sát Tài chính Quốc gia khẳng định: "Tôi thuộc nhóm ủng hộ gói kích cầu thứ 2". Còn theo TS. Cao Sĩ Kiêm, thành viên Hội đồng tư vấn tiền tệ quốc gia: Trên cơ sở phân tích, đánh giá những hiệu quả mà gói kích cầu này mang lại thì chúng ta mới quyết định có nên tiếp tục gói kích cầu thứ hai nữa hay không.

Nhưng nhận định thứ hai của Phó viện trưởng Vũ Đình Ánh khó nói được là lạc quan hay bi quan:

"Thời gian qua, các chính sách giãn, giảm thuế của chúng ta mới nhằm vào mục đích khuyến khích các doanh nghiệp sản xuất nhiều hơn hàng hóa để đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng. Tuy nhiên, sự thật thì ngược lại một số mặt hàng nguồn cung vẫn thiếu, giá vẫn cao nhu cầu vẫn nhiều.

Chẳng hạn như ôtô, ở các nước người ta áp dụng các biện pháp như đổi xe cũ lấy xe mới, hỗ trợ tiền, lãi suất cho người dân mua ôtô. Ở VN thì ngược lại, dân xếp hàng mua xe, hợp đồng nợ đến tận năm 2010 mà 11 liên doanh sản xuất vẫn không đáp ứng được. Điều này cho thấy mô hình kinh tế của VN vận động không giống một nước nào trên thế giới, do vậy, cần phải có những liều thuốc hợp lý. Giải pháp như thế nào chưa thể nói cụ thể, song cần có sự nghiên cứu sâu từ các bộ ngành có liên quan...".

Xin mạn phép để luận bàn rằng: không phải chỉ riêng "mô hình kinh tế" của VN vận động không giống ai mà ở nhiều lĩnh vực khác như văn hóa, thể thao... cũng khiến người ta có cảm giác như thế. Cần có "liều thuốc hợp lý như thế nào" thì trước hết phải có người trình bày được một cách rõ ràng rằng đang có sự "không hợp lý" ở đâu, cụ thể ra sao. Chỉ sợ muốn trình bày cũng thật là khó!

Còn ít tiếng nói độc lập được lắng nghe

TS Vũ Thành Tự Anh (Ảnh: SGTT)

Theo TS Vũ Thành Tự Anh, ở Việt Nam, không có nhiều tiếng nói độc lập và "tiếng nói độc lập được lắng nghe thì còn ít hơn nữa".

Điều này chẳng thể coi là lạc quan về mặt xây dựng chính sách, nâng cao tiến hộ xã hội. Theo tiếng nói tương đối độc lập của ông Tự Anh thì "Hiện nay ở Việt Nam rất thiếu tiếng nói phản biện chính sách. Theo nguyên lý của điều khiển học, một hệ thống thiếu thông tin phản hồi có chất lượng sẽ không thể tự hoàn thiện.

Khi nền kinh tế của chúng ta ngày càng trở nên phức tạp thì những tiếng nói phản biện có tính xây dựng là rất quan trọng. Cần phải hình thành một lớp học giả có ý kiến độc lập và chịu trách nhiệm về ý kiến của mình". (Sài Gòn Tiếp Thị, 29/8)

Bộ trưởng né tránh rõ nhất ở câu hỏi nào?

Buổi đối thoại diễn ra từ 14h đến 17h30 ngày 31/8 tại Văn phòng Chính phủ (Ảnh: VNN)

Dưới đây là "bình chọn" kèm theo "bình luận" của bạn đọc VietNamNet sau buổi đối thoại trực tuyến của Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Giáo dục - Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân và lãnh đạo các ngành Giáo dục, Lao động Xã hội, Văn hoá - Thể thao và Du lịch với chủ đề "Giáo dục – Đào tạo Việt Nam trước thềm năm học mới".

Bạn đọc Nguyễn Lê ở Nghệ Anh, chọn câu hỏi của bạn Nguyễn Xuân Thiện, nam, 28 tuổi, giáo viên trung học là hay nhất và ở ý 2: "Từ khi ở cương vị Bộ trưởng, Bộ trưởng đã đi khảo sát, thực tế việc quản lý, dạy và học tại các trường chưa? Bộ trưởng có thấy tình hình thực tế tại các trường này có như trong báo cáo của cấp dưới gửi lên không?"

Người đứng đầu ngành Giáo dục đã trả lời như sau: "mỗi lần tới địa phương, chúng tôi thường tìm gặp các thầy cô hiệu trưởng các trưởng tại tỉnh đó, trao đổi khoảng 2 tiếng, nêu hoạt động trong nhà trường, đánh giá chủ trương của Bộ và các vấn đề đặt ra."

Điều đó khiến cho một số người không khỏi nghĩ rằng, Bộ này đang "dựa vào báo cáo của các cấp từ dưới" mà chưa có sự sâu sát với thực tiễn của Thầy - Trò.

Nó cũng tựa như các đại biểu Quốc hội khi về tiếp xúc cử tri (thực chất là các cán bộ cơ sở có chọn lọc). Vì thế, nước không đến được ruộng của dân mà thuế thủy lợi vẫn thu là bởi tại dân không chịu xây mương, không chịu đi tát, đi bơm chứ cơ quan thủy lợi vẫn có nhiều cố gắng. Các đại biểu QH ấy vẫn đồng tình như thế!

Và theo nhận xét của bạn đọc Nguyễn Lê, chính ở câu này, việc trả lời né tránh rõ nhất.

Bất trắc còn đó, tai nạn có thể xảy ra!

Em Cồ Quốc Duy

Hàng ngày, từ nhà ra phố, có bao nhiêu bất trắc vô hình và cả hữu hình bao quanh cuộc sống của người dân đô thị? Không ít! Hẳn là nhiều người, dẫu có lạc quan đến mấy thì vẫn phải lo gần lo xa mà thừa nhận điều đó.

Hãy xem, dây điện chằng chịt, trụ điện không được bao bọc cẩn thận, ổ gà, ổ trâu, ổ voi... đang bị đào xới, nắp cống hé mở, cây đổ, xe cộ búa xua, công trình xây dựng ngổn ngang... Sống lâu với sự thiếu an toàn đâm cũng thành quen.

Đến vừa rồi, với vụ rò điện làm một học sinh ở TPHCM bị thiệt mạng một cách đau lòng, hồi chuông báo động về một môi trường sống thiếu an toàn mới làm không ít người giật mình.

Em Cồ Quốc Duy,13 tuổi, ở P.5, Q.5, là con trai duy nhất đồng thời là cháu đích tôn của dòng họ, bị tử nạn vào tối 31/8 do trụ đèn chiếu sáng ở góc ngã tư Trần Hưng Đạo - Nguyễn Biểu bị rò điện. Trước đó, một tai nạn kinh hoàng khiến người dân hoảng loạn đã diễn ra khi một dây điện trung thế đứt làm đôi, rơi xuống mặt đường đang ngập nước gần 30cm. Và còn nhiều "cái bẫy chết người" khác trên đường phố...

"Một sự thật là thành phố nào cũng có rủi ro, rủi ro của đô thị bao giờ cũng cao hơn nông thôn nhiều lần, nhưng lại có một sự thật khác mà chúng ta phải nhìn nhận là thành phố của chúng ta hiện là một trong số những thành phố không chiến tranh nhưng lại có mức độ rủi ro khá cao và diễn ra khá thường xuyên, đến nỗi chúng ta tự trở nên trơ lì trước mỗi thông tin như thế. (...)

Một thành phố cho dù giàu có đến đâu, có nhiều phong cảnh đẹp, có nhiều nhà cao tầng, vô số ngân hàng và có lịch sử oai hùng đến mấy cũng sẽ giảm mất giá trị và trở nên vô nghĩa nếu con người sống trong đó không được an toàn, không được bảo vệ và phải chịu sức ép thường trực do luôn phải đối mặt với những rủi ro cao. Tiêu chuẩn đầu tiên và cao nhất để đánh giá về một thành phố sống tốt chính là mức độ an toàn con người sống trong đó...", giảng viên Nguyễn Minh Hòa (bộ môn Đô thị học, ĐH KHXH&VN TP.HCM) lên tiếng trên Tuổi Trẻ (3/9).

Qua vụ việc này, đòi hỏi các cơ quan chức năng với trách nhiệm của mình và cả người dân với lối sống của mình phải nhìn vào sự thật. Người có lạc quan mấy cũng không thể nói rằng những bất trắc, tai họa nơi công cộng là "lỗi tại ông trời"!

E dè và ngợi khen

Hình ảnh Công Vinh trên tờ Record của Bồ Đào Nha

Đó là trường hợp của tiền đạo Công Vinh của Việt Nam nay đang mang màu áo của CLB Leixoes (Bồ Đào Nha, từng đứng thứ 6 trong bảng xếp hạng mùa giải trước).

Trước khi Công Vinh sang Bồ Đào Nha thì báo chí trong nước tỏ ra bình tĩnh, trì hoãn sự lạc quan lại, để chờ xem tình hình thế nào. Cũng đúng, vì không phải cứ có cầu thủ xuất ngoại là đã vội mừng. Cứ tự khen nhau trong khi nền bóng đá trong nước còn ì ạch, lắm chuyện trái ngang và trái bóng thì vẫn luôn tròn, mọi chuyện đều có thể xảy ra, có khi thành... lạc quan tếu.

Và rồi trong hai trận đấu đầu tiên, tuy chỉ được ra sân trong ít phút nhưng Công Vinh đều ghi mỗi trận một bàn thắng, góp phần đem lại chiến thắng cho Leixoes. Báo chí xứ Bồ bắt đầu thay vì xăm xoi quay sang ngợi khen cầu thủ đến từ đất nước còn ít nổi danh về bóng đá.

“Vào sân từ phút 46, Công Vinh đã trở thành tâm điểm chú ý của các CĐV Leixoes. Vinh là một tiền đạo có phẩm chất tốt, đặc biệt là tốc độ, kỹ thuật và khả năng dứt điểm bằng cả hai chân. Đây thực sự là màn ra mắt đáng nhớ của tân binh này trên đất Bồ Đào Nha”.

Thêm một thông tin bên lề về Công Vinh, coi như chút dư vị vui vẻ để ngày cuối tuần lạc quan hơn: Trước khi tiền đạo xứ Nghệ này lên đường sang Bồ thi đấu, anh đã tung cú sút... "giữ bồ" bằng cách công bố trước báo giới người yêu mình là ca sĩ Thủy Tiên. Đây là điều mà bấy lâu cả hai vẫn ấp úng và cũng là điều mà các "fan trẻ" của họ mong đợi, về một kết cục giống kiểu cặp đôi "Beck - Posh" ở nước Anh. Nếu thiếu "sự vụ" này thì các trang báo văn hóa - văn nghệ tuần qua của ta chắc còn "nhạt nhòa" lắm lắm!

Danh Anh

Đất nước ta rừng vàng biển bạc?

Tôi đã không thể đọc tiếp báo SGTT hôm nay khi vừa nhìn thấy hình bên, trong phóng sự ảnh MÁU RỪNG, vì tôi không thể hình dung được con người vô tâm tàn phá rừng đến mức như vậy. Tôi vẫn còn rất nhớ từ nhỏ, tôi đã được dạy đất nước ta rừng vàng biển bạc, tài nguyên thiên nhiên phong phú và con người Việt Nam ta cần cù, siêng năng. Với tri thức của đứa trẻ chưa được hiểu biết, tôi cảm thấy rất tự hào và vô tư bị huyễn hoặc, không thực tế. Nhưng may mắn sau này nhờ có internet, tôi dần lớn lên và được nuôi dưỡng bởi mớ kiến thức lượm lặt hàng ngày, và tôi đau buồn nhận ra rằng những gì tôi được học, được nhồi nhét chỉ là những giả tạo mà người lớn nhẫn tâm tiêm vào chúng tôi vì những lý do nhất định.

Bắt đầu...

Tôi nhận ra rằng rừng vàng mà quê hương tôi đang có là tỷ lệ rừng trên đầu người thấp nhất thế giới (0.14 ha/người so với bình quân thế giới là 0.94 ha/người) (1).

Tôi nhận ra rằng biển bạc mà quê hương tôi đang có là ngư dân ngày càng nghèo khó, phải đánh bắt xa bờ và bị bắt bớ bởi bọn hàng xóm lạ.

Tôi nhận ra rằng trong môi trường tôi đang làm việc và những môi trường khác tôi được nghe, được thấy thì người Việt Nam không hề cần cù, siêng năng như tôi đã nghĩ mặc dù chúng ta đang thua xa về năng lực, về hiệu quả nhiều mặt để có thể cạnh tranh với các nước. Và hơn nữa, điều đáng buồn là cơ hội chủ nghĩa đã, đang và được phát huy mạnh mẽ, dường như ai cũng cần phải vậy để có thể tồn tại, chứ không phải sống một cuộc sống đích thực và ý nghĩa.

Có lẽ ai cũng hiểu nguyên nhân xuất phát từ đâu và đặc biệt ai cũng thừa nhận (hay chấp nhận) những điều bất thường ấy, hoặc thậm chí xem là bình thường ở số đông người. Nhưng liệu mỗi chúng ta có nghĩ đến rồi quê hương ta sẽ ra sao ngày mai? Rồi con cái chúng ta sẽ sống sao trên mảnh đất yêu quý này? Và cuối cùng, lịch sử đất nước sau này sẽ nhìn nhận lại giai đoạn mà tôi đang trải qua thế nào, nhìn nhận lại những con người đang đan tâm phá hoại đất nước ra sao?

(1) http://www.vietnamplus.vn/Home/Ty-le-rung-tren-dau-nguoi-VN-thap-nhat-the-gioi/20098/14461.vnplus

Từng bị tuyên tử hình, Liên Khui Thìn được đặc xá

Tại bệnh viện Triều An, quận Bình Tân, TP HCM, tổ công tác trại giam Xuân Lộc (Z30A) đã công bố quyết định đặc xá cho Liên Khui Thìn - bị án trong vụ Minh Phụng - Epco. Trước đó, cựu giám đốc này từng bị tuyên án tử hình.

Năm 1997, ông Liên Khui Thìn - nguyên Tổng Giám đốc Epco bị đưa ra ánh sáng vì hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, bị buộc tội chiếm đoạt của doanh nghiệp hàng ngàn tỷ đồng. Đây có thể coi là một vụ án kinh tế có quy mô lớn nhất vào thời điểm đó. Ông Thìn cùng với Tăng Minh Phụng đã bị tuyên án tử hình.

Sau đó, khi đang thụ án tại trại giam Chí Hòa, cựu giám đốc Epco được Chủ tịch nước vừa chấp nhận đơn xin ân giảm từ án tử xuống tù chung thân. Tiếp đó, vào đầu năm 2008, do cải tạo tốt, góp nhiều công sức trong việc xây dựng môi trường trại giam và tích cực thi hành án dân sự... nên Liên Khui Thìn được xét giảm án xuống còn 20 năm.

Trong quá trình chấp hành án phạt, bị án này đã bồi thường được trên 500 tỷ đồng (tổng số tiền là hơn 1.000 tỷ đồng). Cùng với việc cải tạo tốt và hiện đang bị suy tim, cao huyết áp, Liên Khi Thìn được Chủ tịch nước phê chuẩn quyết định đặc xá dịp 2/9 năm nay. Tuy nhiên, ông Thìn vẫn phải tiếp tục chấp hành hình phạt bổ sung là bồi thường dân sự hơn 481 tỷ đồng.

Như vậy, ông Thìn đã thụ án được chín năm bốn tháng bảy ngày.

22

21

20

19

18